Martín levaba vinte anos subindo os chanzos da torre cando o prior lle pediu que non tocara a campá ao amencer. Non houbo explicación, só unha mirada grave e unha orde murmurada, coma se o propio aire puidese traizoalos.
Aquela noite, Toledo non durmiu. Dende o alto, Martín viu como as rúas se baleiraban sen ruído, como os soldados cruzaban a ponte de Alcántara envoltos en capas escuras. Nin cantos, nin rezos, nin metal. Só pasos. O silencio era tan denso que semellaba outra muralla.
A campá penduraba inmóbil, enorme, con marcas de séculos. Martín apoiou a fronte no bronce frío. Sempre crera que o seu deber era anunciar: a hora, a festa, a guerra, a morte. Aquela vez, o seu deber era calar, e iso pesáballe máis ca calquera repenique.
Ao amencer, o sol acendeu os tellados, pero a cidade espertou desorientada. As mulleres miraban ao ceo, agardando un son que nunca chegou. Os vellos murmuraban que o silencio era un mal presaxio. Martín non baixou. Permaneceu na torre, escoitando como a ausencia da campá se estendía por Toledo coma unha sombra.
Pasaron os días. O vento traía rumores contraditorios: derrota, emboscada, milagre. Cada serán, Martín erguía as mans, trementes, disposto a tocar. E cada serán lembraba a orde.
Cando finalmente chegaron os mensaxeiros, os seus cabalos estaban cubertos de po e de gloria. A vitoria fora dura, sanguenta, decisiva. O inimigo caera, dicían, e a cristiandade celebraba.
Entón Martín tocou a campá.
Non foi un repenique alegre. Golpeou o bronce cunha forza nacida do medo acumulado. O son percorreu a cidade coma unha confesión tardía. Algúns choraron. Outros axeonlláronse. Ninguén sabía por que aquel badalo soaba distinto, máis grave, case humano.
Martín baixou da torre ao anoitecer. Nunca volveu subir. Dicía que a campá xa dixera todo o que tiña que dicir: que ás veces a historia se decide en silencio, e que quen cala tamén carga coa guerra.
Mary F Folgueira.2026
